فصلها 4 · قوانین راهنمایی و رانندگی · 6 min
ایستگاه و خط عبور ویژهٔ حملونقل عمومی
ایستگاه (hållplats) هر روز بارها محل کار رانندهٔ اتوبوس است. در آنجا افراد سوار و پیاده میشوند، اغلب نزدیک به ترافیک دیگر، دوچرخهها و عابران پیاده. همچنین در همینجاست که بسیاری از موقعیتهای پرخطر پیش میآید. آییننامهٔ راهنمایی و رانندگی (trafikförordningen) چند قاعده دارد که هم از اتوبوس و هم از مسافران محافظت میکند.
تابلوی «ایستگاه اتوبوس»
تابلوی «ایستگاه اتوبوس» (Busshållplats، E22) ایستگاهی را برای وسایل نقلیهٔ خطوط منظم (linjetrafik) و سرویس مدرسه (skolskjuts) نشان میدهد (آییننامهٔ علائم راهنمایی و رانندگی، vägmärkesförordningen). ایستگاه ممکن است روی راه نیز خطکشی شده باشد.
وسایل نقلیهٔ دیگر در ایستگاه
در ایستگاه خطکشیشده برای وسایل نقلیهٔ خطوط منظم یا سرویس مدرسه، وسایل نقلیهٔ دیگر نباید پارک یا توقف کنند، مگر برای سوار یا پیاده کردن که بدون ایجاد مانع برای اتوبوسها انجام شود (trafikförordningen 3 kap. 54 §). بنابراین یک خودرو میتواند برای پیاده کردن کسی کوتاه توقف کند، اما فقط اگر مانع اتوبوس نشود.
اگر ایستگاه خطکشی نداشته باشد، این ممنوعیت در فاصلهٔ 20 متر پیش از تابلوی «ایستگاه اتوبوس» تا 5 متر پس از آن برقرار است (3 kap. 54 §).
توقف در کنار تقاطع
در حالت عادی توقف در تقاطع یا در فاصلهٔ کمتر از ده متر از یک سوارهروی (körbana) متقاطع ممنوع است. با این حال، وسایل نقلیهٔ خطوط منظم و سرویس مدرسه که برای سوار یا پیاده شدن مسافران توقف میکنند میتوانند در ایستگاهی که در مقررات محلی ترافیک (lokala trafikföreskrifter) تعیین شده و با تابلو مشخص شده است چنین کنند (3 kap. 53 §).
خارج شدن از ایستگاه
پیش از آنکه از ایستگاهی در کنار راه خارج شوید، باید بهموقع با راهنما (körriktningsvisare) علامت بدهید (3 kap. 65 §).
جایی که بیشترین سرعت مجاز 50 km/h یا کمتر است، قاعدهٔ ویژهای برقرار است. رانندگانی که به اتوبوسی نزدیک میشوند که برای حرکت از ایستگاه اتوبوس علامت میدهد، باید سرعت خود را کم کنند و به اتوبوس امکان خارج شدن بدهند، و در صورت نیاز توقف کنند (3 kap. 45 §).
این قاعده دو محدودیت مهم دارد:
- فقط جایی برقرار است که حد سرعت 50 km/h یا کمتر باشد. در یک راه 70 کیلومتری، رانندگان خودرو هیچ الزام ویژهای ندارند که اجازه دهید شما خارج شوید. در آنجا باید منتظر یک فاصلهٔ خالی بمانید.
- حتی وقتی دیگران باید اجازهٔ خارج شدن به شما بدهند، شما بهعنوان رانندهٔ اتوبوس باید احتیاط ویژه داشته باشید تا خطر یا مزاحمت غیرضروری پیش نیاید.
بنابراین هرگز حق ندارید به امید شانس وارد راه شوید.
وسایل نقلیهای که به اتوبوس در ایستگاه نزدیک میشوند
رانندهای که به اتوبوس، تراموا (spårvagn) یا سرویس مدرسهای نزدیک میشود که برای سوار یا پیاده شدن توقف کرده است، باید سرعت بهاندازهٔ کافی کمی داشته باشد (3 kap. 15 §). در قاعدهٔ سوئدی هیچ حد ثابتی وجود ندارد. همین حکم وقتی کودکان در راه یا کنار آن هستند نیز برقرار است. این قاعده شامل شما نیز میشود، وقتی از کنار اتوبوس دیگری در ایستگاه عبور میکنید.
دوچرخهسواران و درها
درهای وسیلهٔ نقلیه نباید طوری باز شوند که خطر یا مزاحمت غیرضروری پیش بیاید، و سوار یا پیاده شدن نباید طوری انجام شود که خطر پیش بیاید (3 kap. 50 §). اگر یک مسیر دوچرخه (cykelbana) درست بیرون درهای اتوبوس باشد و دوچرخهسواری از پشت نزدیک شود، باید برای باز کردن درها صبر کنید.
اگر اتوبوس در ایستگاهی توقف کرده باشد که جزیرهٔ میانی (refug) ندارد، کسی که قصد دارد از سمت راستِ اتوبوس عبور کند باید توقف کند و راه را برای مسافرانی که پیاده یا سوار میشوند باز بگذارد (3 kap. 58 § بند چهارم). با این حال، شما بهعنوان رانندهٔ اتوبوس بهتر است همیشه پیش از باز کردن درها آینه را بررسی کنید.
پیش از حرکت
اتوبوس آینهها یا دوربینهایی دارد که محدودهٔ کنار درها را نشان میدهند. این تجهیزات وجود دارند تا بتوانید از جای راننده مسافران نزدیک به درها را ببینید. هر بار پیش از حرکت از آنها استفاده کنید.
بسیاری از اتوبوسها یک قفل حرکت (startspärr) دارند (که در مقررات اتوبوس «ترمز ایستگاه»، hållplatsbroms، نامیده میشود) که اگر دری کاملاً بسته نباشد، مانع حرکت اتوبوس میشود. این سیستم فقط در را حس میکند. نمیداند کسی درست کنار اتوبوس ایستاده است یا کیفش لای در گیر کرده است. بنابراین همیشه باید خودتان محدودهٔ درها را بررسی کنید.
خط عبور ویژهٔ خطوط منظم
خط عبور یا سوارهروی ویژهٔ وسایل نقلیهٔ خطوط منظم و غیره با تابلوی D10 نشان داده میشود. این تابلو نشان میدهد وسایل نقلیهای که در trafikförordningen 8 kap. 2 § برشمرده شدهاند میتوانند از این خط عبور استفاده کنند. اگر وسایل نقلیهٔ دیگری نیز اجازهٔ حرکت در آن را داشته باشند، این موضوع روی یک تابلوی اضافی (tilläggstavla) زیر تابلو مشخص میشود.
وسایل نقلیهٔ دیگر نباید در چنین خط عبور یا سوارهرویی توقف یا پارک کنند (3 kap. 53 §). این کار روان بودن حرکت حملونقل عمومی را حفظ میکند.
به یاد داشته باشید که شما بهعنوان رانندهٔ اتوبوس در خط عبور ویژهٔ حملونقل عمومی (kollektivkörfält) تنها نیستید. ممکن است وسایل نقلیهٔ دیگری که اجازهٔ حرکت در این خط را دارند در آن باشند، و در تقاطعها و خروجیها خودروها باید از عرض این خط عبور کنند. مراقب باشید و سرعت را تنظیم کنید.
دندهعقب رفتن در پایانهها
در ایستگاههای پایانی و پایانهها گاهی لازم است دندهعقب بروید. راننده فقط زمانی میتواند دندهعقب برود که این کار بدون خطر یا مزاحمت برای دیگران انجام شود (3 kap. 46 §). اتوبوس در عقب نقطههای کور بزرگی دارد. بوق یا هشداردهندهٔ دندهعقب (backvarnare) کافی نیست؛ باید بدانید که راه پشت سرتان خالی است. اگر دید کامل ندارید، از یک کمککننده یاری بگیرید.
وقتی جای راننده را ترک میکنید
اگر در ایستگاه پایانی جای راننده را ترک میکنید، باید مطمئن شوید که اتوبوس نمیتواند خودبهخود حرکت کند، برای نمونه با کشیدن ترمز دستی. همچنین باید مانع شوید که فرد غیرمجازی از اتوبوس استفاده کند (3 kap. 50 §).
به خاطر بسپارید
- در ایستگاه اتوبوس خطکشیشده، وسایل نقلیهٔ دیگر فقط برای سوار یا پیاده کردن کوتاه و بدون ایجاد مانع برای اتوبوس میتوانند توقف کنند.
- بدون خطکشی، ممنوعیت از 20 متر پیش تا 5 متر پس از تابلو برقرار است.
- پیش از خارج شدن بهموقع با راهنما علامت بدهید.
- جایی که حد سرعت حداکثر 50 km/h است، دیگران باید سرعت را کم کنند و اجازهٔ خارج شدن به اتوبوس بدهند. با این حال شما باید احتیاط ویژه داشته باشید.
- در راههای بالای 50 km/h رانندگان خودرو چنین الزامی ندارند.
- اگر ممکن است خطری پیش بیاید، برای نمونه وقتی دوچرخهسواری میآید، درها را باز نکنید.
- قفل حرکت فقط در را حس میکند. همیشه محدودهٔ درها را در آینهها یا دوربین بررسی کنید.
- دیگران نباید در خط عبور ویژهٔ خطوط منظم توقف یا پارک کنند.