บท 1 · บทบัญญัติที่เกี่ยวข้อง · 2 min
YKB คืออะไร
ใบขับขี่แสดงว่า คุณขับยานพาหนะหนักได้ แต่ในการขนส่งสินค้าหรือผู้โดยสารเป็นอาชีพ ต้องมีมากกว่านั้น คุณต้องมี ใบรับรองความสามารถทางวิชาชีพ (yrkeskompetensbevis) ด้วย ซึ่งมักเรียกว่า YKB ใบรับรองนี้แสดงว่า คุณมีความรู้ในเรื่องต่าง ๆ เช่น การขับขี่อย่างปลอดภัยและประหยัด กฎการขนส่ง สุขภาพ และการบริการ กฎเหล่านี้มาจากระเบียบ (direktiv) ของสหภาพยุโรป และในสวีเดนอยู่ในกฎหมายว่าด้วยสมรรถนะวิชาชีพผู้ขับขี่ lagen (2007:1157) om yrkesförarkompetens
ใครต้องมี YKB
ผู้ขับขี่ที่ทำ การขนส่งสินค้าหรือผู้โดยสาร ด้วยยานพาหนะที่ต้องใช้ใบขับขี่ประเภท C1, C1E, C, CE, D1, D1E, D หรือ DE ต้องมีใบรับรองความสามารถทางวิชาชีพ (lag om yrkesförarkompetens 3 kap. 1 §)
มีข้อยกเว้น (2 kap. 4 §) เช่น กฎหมายไม่ใช้กับ:
- ยานพาหนะที่มีความเร็วสูงสุด 45 km/h หรือต่ำกว่า
- ยานพาหนะที่ใช้โดยกองทัพ (Försvarsmakten) ตำรวจ ศุลกากร หน่วยยามฝั่ง (Kustbevakningen) และหน่วยกู้ภัย (räddningstjänsten)
- ยานพาหนะที่กำลังทดลองขับ ซ่อม หรือเคลื่อนย้าย
- การฝึกขับรถและการสอบใบขับขี่ หากยานพาหนะไม่ได้ใช้เพื่อการขนส่งเชิงพาณิชย์ในเวลาเดียวกัน
- ยานพาหนะที่ไม่ได้ใช้เพื่อการขนส่งเชิงพาณิชย์
- การขนส่งเครื่องมือและอุปกรณ์ของตนเอง เมื่อการขับขี่ไม่ใช่งานหลักของผู้ขับขี่
หากคุณไม่แน่ใจว่า ข้อยกเว้นใช้กับคุณหรือไม่ ให้ถือว่า คุณต้องมี YKB
สองเส้นทางสู่สมรรถนะขั้นพื้นฐาน
ในการได้รับ YKB ใบแรก คุณต้องเข้า การอบรมพื้นฐาน (grundutbildning) ซึ่งจบด้วยการสอบ มี 2 รูปแบบ (4 kap. 1–2 §§):
- การอบรมพื้นฐานแบบเต็ม: 280 ชั่วโมง
- การอบรมพื้นฐานแบบย่อ (förkortad grundutbildning): 140 ชั่วโมง
การอบรมที่คุณเลือก มีผลต่ออายุที่คุณเริ่มขับขี่เชิงอาชีพได้
เกณฑ์อายุสำหรับการขับขี่เชิงอาชีพ
การขนส่งสินค้า (C และ CE) (3 kap. 3–4 §§):
- เมื่อผ่านการอบรม 280 ชั่วโมง: ตั้งแต่ อายุ 18 ปี
- เมื่อผ่านการอบรม 140 ชั่วโมง: ตั้งแต่ อายุ 21 ปี
การขนส่งผู้โดยสาร (D และ DE) (3 kap. 5–6 §§):
- เมื่อผ่านการอบรม 280 ชั่วโมง: ตั้งแต่ อายุ 21 ปี
- เมื่อผ่านหลักสูตรของโรงเรียนมัธยมปลาย (gymnasieskola): ตั้งแต่ อายุ 20 ปี หรือตั้งแต่ อายุ 18 ปี หากขับรถโดยสารโดยไม่มีผู้โดยสาร หรือในการขนส่งประจำทาง (linjetrafik) ที่เส้นทางยาวไม่เกิน 50 km
- เมื่อผ่านการอบรม 140 ชั่วโมง: ตั้งแต่ อายุ 23 ปี หรือตั้งแต่ อายุ 21 ปี ในการขนส่งประจำทางที่เส้นทางยาวไม่เกิน 50 km
กฎหมายว่าด้วยใบขับขี่ (körkortslagen) มีเกณฑ์อายุที่ต่ำกว่าสำหรับใบขับขี่ในลักษณะเดียวกัน เพื่อให้การอบรมและใบขับขี่สอดคล้องกัน
การอบรมต่อเนื่องทุก 5 ปี
ใบรับรองความสามารถทางวิชาชีพมีผล 5 ปี นับจากวันที่ออก (6 kap. 1 §) ในการรักษาใบรับรองไว้ คุณต้องเข้า การอบรมต่อเนื่อง (fortbildning) ทุก 5 ปี ก่อนที่ใบรับรองจะหมดอายุ (5 kap.)
การอบรมต่อเนื่องมีทั้งหมด 35 ชั่วโมง คุณแบ่งเป็น หลักสูตรย่อย (delkurser) ครั้งละอย่างน้อย 7 ชั่วโมง ได้ และหลักสูตรย่อยหนึ่งแบ่งเป็น 2 วันติดต่อกันได้ อย่างน้อย 1 หลักสูตรย่อย ต้องเกี่ยวกับความปลอดภัยในการจราจร (ข้อบังคับว่าด้วยสมรรถนะวิชาชีพผู้ขับขี่ förordning 2007:1470 om yrkesförarkompetens 3 kap. 1–2 §§) การอบรมต่อเนื่องต้องเกี่ยวกับประเภทการขนส่งที่คุณขับ คือ สินค้าหรือผู้โดยสาร
ตั้งแต่วันที่ 1 กันยายน 2026 การอบรมต่อเนื่องมีการเรียนทางไกล (distansundervisning, e-learning) ได้ไม่เกิน 12 ชั่วโมง ส่วนที่เรียนทางไกล ทำต่อเนื่องได้ไม่เกิน 4 ชั่วโมง และไม่เกิน 4 ชั่วโมงต่อหลักสูตรย่อย (förordning 2007:1470 om yrkesförarkompetens 3 kap. 3 §) ส่วนที่เหลือต้องเป็นการเรียนที่มีผู้สอนนำ
หากคุณมี YKB ที่ยังมีผลทั้ง ด้านสินค้าและด้านผู้โดยสาร การอบรมต่อเนื่อง ครั้งเดียว ในด้านใดด้านหนึ่ง ก็เพียงพอที่จะต่ออายุทั้งสองใบ หากใบใดใบหนึ่งหมดอายุไปแล้ว กฎนี้จะไม่ใช้
อบรมต่อเนื่องให้เสร็จแต่เนิ่น ๆ ก่อนใบรับรองจะหมดอายุ เพื่อให้มีเวลาออกใบรับรองใหม่ และไม่เกิดช่วงที่ไม่มีใบรับรอง
รหัส 95
เมื่อคุณมีสมรรถนะวิชาชีพผู้ขับขี่ (yrkesförarkompetens) จะมีการแสดงด้วย รหัส 95 (kod 95) ซึ่งเป็นรหัสที่ใช้ร่วมกันในสหภาพยุโรป รหัสนี้ระบุไว้ข้างประเภทใบขับขี่ที่เกี่ยวข้องบนใบขับขี่ หรือบนบัตรคุณสมบัติผู้ขับขี่ (förarkvalifikationskort) (ระเบียบ direktiv (EU) 2022/2561 artikel 10) รหัสนี้ทำให้ตรวจสอบสมรรถนะได้ทั่วทั้งสหภาพยุโรป
พกใบรับรองติดตัว
ระหว่างการขนส่ง คุณต้องพกใบรับรองความสามารถทางวิชาชีพที่ยังมีผล หรือหลักฐานด้านสมรรถนะวิชาชีพอื่นที่ได้รับการรับรอง พร้อมเอกสารแสดงตัวตน เมื่อเจ้าหน้าที่ตรวจรถ (bilinspektör) หรือตำรวจขอ คุณต้องแสดง (6 kap. 3 §)
การอบรมมีเนื้อหาอะไรบ้าง
การอบรม YKB แบ่งออกเป็น 3 หมวดหลัก (direktiv 2022/2561 bilaga I):
- การขับขี่อย่างมีประสิทธิภาพ (rationell körning) – ระบบส่งกำลังและระบบความปลอดภัยทำงานอย่างไร การขับขี่แบบประหยัด การตระหนักถึงความเสี่ยง ตลอดจนการบรรทุกสินค้า หรือความสะดวกสบายของผู้โดยสาร ขึ้นอยู่กับว่าคุณขนส่งสินค้าหรือผู้โดยสาร
- การปฏิบัติตามกฎระเบียบ – เวลาขับขี่และเวลาพัก เวลาทำงาน เครื่องบันทึกการเดินทาง (färdskrivare) และกฎสำหรับการขนส่งสินค้าหรือผู้โดยสาร
- สุขภาพ ความปลอดภัยในการจราจร สิ่งแวดล้อม การบริการ และโลจิสติกส์ – ความเสี่ยงในการจราจรและในที่ทำงาน การป้องกันอาชญากรรมและการลักลอบขนคน (människosmuggling) สุขภาพกายและสุขภาพจิต การปฏิบัติในสถานการณ์ฉุกเฉิน การให้บริการลูกค้า และเศรษฐกิจของธุรกิจขนส่ง
บทต่อ ๆ ไป จะอธิบายหมวดเหล่านี้
จำไว้
- ต้องมี YKB สำหรับการขนส่งสินค้าและผู้โดยสารเชิงพาณิชย์ ด้วยยานพาหนะประเภท C และ D
- การอบรมพื้นฐานมี 280 หรือ 140 ชั่วโมง และจบด้วยการสอบ
- การขนส่งสินค้า: ตั้งแต่อายุ 18 ปีเมื่ออบรม 280 ชั่วโมง ตั้งแต่อายุ 21 ปีเมื่ออบรม 140 ชั่วโมง
- การขนส่งผู้โดยสาร: ตั้งแต่อายุ 21 ปีเมื่ออบรม 280 ชั่วโมง และตั้งแต่อายุ 23 ปีเมื่ออบรม 140 ชั่วโมง โดยมีเกณฑ์อายุที่ต่ำกว่าบางกรณีเมื่อมีเงื่อนไข
- ใบรับรองมีผล 5 ปี และต่ออายุด้วยการอบรมต่อเนื่อง 35 ชั่วโมง เป็นหลักสูตรย่อยครั้งละอย่างน้อย 7 ชั่วโมง
- การอบรมต่อเนื่องเป็นการเรียนทางไกลได้ไม่เกิน 12 ชั่วโมง
- การอบรมต่อเนื่องครั้งเดียว เพียงพอที่จะต่ออายุทั้งด้านสินค้าและผู้โดยสาร หากใบรับรองทั้งสองยังมีผล
- รหัส 95 แสดงสมรรถนะวิชาชีพผู้ขับขี่บนใบขับขี่