Bölümler 2 · Araç bilgisi ve manevra · 5 min
Boyutlar, ağırlıklar ve yol taşıma sınıfları
Bir kamyon sürücüsü hesap yapabilmelidir. Yollar ve köprüler yalnızca belirli bir yüke dayanabilir; çok geniş veya çok uzun bir araç başkaları için tehlikeli olabilir. Boyutlar ve ağırlıklarla ilgili kurallar Trafik Yönetmeliği'nin (trafikförordningen) dördüncü bölümünde yer alır. Burada en önemli kavramları ve sınırları ele alıyoruz.
Bilmeniz gereken ağırlık kavramları
Karayolu Trafiği Tanımları Kanunu (lag om vägtrafikdefinitioner, 2 §) birkaç farklı ağırlığı birbirinden ayırır. Bunları karıştırmayın.
- Hizmet ağırlığı (tjänstevikt): yakıt, su, takımlar, stepne ve sürücüyle tamamen kullanıma hazır durumdaki araç.
- Azami toplam ağırlık (totalvikt): hizmet ağırlığı artı aracın donatıldığı en büyük yük ve en fazla kişi sayısı. Azami toplam ağırlık tescil belgesinde yazar ve örneğin kamyonun ağır (3,5 tonun üzerinde) olup olmadığını belirler.
- Fiili ağırlık (bruttovikt): aracın belirli bir anda yol yüzeyine fiilen uyguladığı ağırlık. Boş bir kamyonun azami toplam ağırlığı yüksek olsa bile fiili ağırlığı düşüktür.
- Dingil yükü (axeltryck): bir dingildeki tekerleklerin yol yüzeyine aktardığı ağırlık.
- Tandem dingil yükü (boggitryck): bir tandem dingildeki (boggi), yani aralarındaki mesafe 2 metreden az olan iki dingildeki tekerleklerin yol yüzeyine aktardığı ağırlık.
Azami toplam ağırlık ile fiili ağırlık arasındaki fark trafik işaretlerinde büyük önem taşır. Sınırlandırılmış fiili ağırlıkla ilgili bir işaret, tescil belgesinde yazana değil, aracın o anda ne kadar geldiğine uygulanır.
Genişlik
Özel yollar (enskilda vägar) dışındaki yollarda sürülecek bir araç, yük dahil 2,60 metreden geniş olamaz (trafikförordningen 4 kap. 15 §). Yük aracın yanından 20 santimetreden fazla taşarsa aynı şey geçerlidir: bu durumda araç temel kural olarak yalnızca özel yolda sürülebilir. Daha geniş bir taşıma yapmanız gerekiyorsa Trafikverket'ten (İsveç Ulaştırma İdaresi) özel izin (dispens) gerekir.
Uzunluk
Temel kural, bir araç veya araç katarının (fordonståg) yük dahil en fazla 24,0 metre uzunluğunda olabileceğidir (4 kap. 17 §). Ancak bir dizi koşul sağlanırsa araç katarı 25,25 metreye kadar olabilir. Bunlardan bazıları şunlardır:
- katardaki her motorlu araç en fazla 12,0 metre uzunluğundadır,
- yarı römork (påhängsvagn) dışındaki her römork en fazla 12,0 metredir,
- genişlik en fazla 2,55 metre veya sıcaklık kontrollü üst yapılar, konteynerler ve değiştirilebilir kasalar için 2,60 metredir,
- araçlarda kilitlenmeyi önleyici frenler vardır ve dönüş şartlarını karşılarlar.
Trafikverket'in veya belediyenin özel olarak belirlediği yollarda araç katarları 34,5 metreye kadar olabilir (4 kap. 17 f §). Bu yolların dışında normal uzunluk sınırları geçerlidir.
Sınırlandırılmış uzunluk işareti hem tek araçlar hem de araç katarları için geçerlidir. Hesaba katılan, tüm katarın uzunluğudur.
Yükseklik
Trafik Yönetmeliği'nde kamyonlar için genel bir yükseklik sınırı yoktur. Bu, yüksekliği göz ardı edebileceğiniz anlamına gelmez. Kamyonunuzun yüküyle birlikte ne kadar yüksek olduğunu kendiniz bilmeli ve sınırlandırılmış araç yüksekliği işaretine uymalısınız. İşaret, serbest yüksekliğin 4,5 metreden az olduğu yerlere konur (vägmärkesförordningen C17).
Özellikle farklı araçlar arasında geçiş yapıyorsanız veya yüksek yüklerle gidiyorsanız, kamyonun yüksekliğini kabinde bir kâğıda yazmanız iyi olur.
Yol taşıma sınıfları
Yol ağı, orada ne kadar ağır araçların sürülebileceğini belirleyen yol taşıma sınıflarına (bärighetsklasser) ayrılmıştır. Aksi kararlaştırılmadıkça genel bir yol BK1'e aittir. Trafikverket veya yol bakımından sorumlu kuruluşsa (väghållare) belediye, bir yolun BK2, BK3 veya BK4'e ait olmasına karar verebilir.
Bir araç katarı için izin verilen en yüksek fiili ağırlık, yol taşıma sınıfına ve ilk ile son dingil arasındaki mesafeye bağlıdır:
| Yol taşıma sınıfı | En yüksek fiili ağırlık |
|---|---|
| BK4 | 74 ton (20,2 metre dingil mesafesinden itibaren) |
| BK1 | 64 ton (20,2 metre dingil mesafesinden itibaren) |
| BK2 | 51,4 ton (18,5 metre dingil mesafesinden itibaren) |
| BK3 | 22,0 metre dingil mesafesinde 37,5 ton, ardından her 0,2 metre için 0,25 ton daha fazla |
Bilgiler, Transportstyrelsen'in (İsveç Ulaştırma Kurumu) Lasta lagligt (Yasal yükleme) adlı derlemesindeki fiili ağırlık tablolarından alınmıştır. İlk ile son dingil arasındaki mesafe ne kadar uzunsa araç o kadar ağır olabilir. BK1, BK2 ve BK4'te artış sınıfın üst sınırında durur. BK3'ün sabit bir üst sınırı yoktur, ancak ağırlıklar yine de tüm sınıfların en düşüğüdür. Bu nedenle her sınıf için ayrı fiili ağırlık tabloları vardır.
Dingil yükü ve tandem dingil yükü
Yolun zarar görmemesi için dingil yükü sınırlandırılmıştır. BK1'de şunlar geçerlidir (trafikförordningen 4 kap. 12 §):
- tahriksiz dingil: en fazla 10 ton,
- tahrikli dingil: en fazla 11,5 ton,
- dingil mesafesi en az 1,8 metre olan tandem dingil: en fazla 20 ton.
BK2'de aynı dingil mesafesinde tandem dingil yükü en fazla 16 tondur; BK3'te hem dingil hem tandem dingil yükleri daha da düşüktür. Sınırlandırılmış dingil yükü işareti aracın toplam ağırlığına değil, her bir dingile uygulanır.
Bağlantı mesafesi
Römorkun ilk dingili ile çekici aracın son dingili arasındaki mesafeye bağlantı mesafesi (kopplingsavstånd) denir. Her ikisi de tek dingilse mesafe en az 3 metre olmalıdır. Her iki dingil de ayrı birer tandem dingilin parçasıysa en az 4 metre gerekir. BK2 ve BK3'te bir tek dingil bir tandem dingille karşılaştığında bile 4 metre gerekir ve üçlü dingilli bazı kombinasyonlar 5 metre gerektirir.
Tescil belgesi sizin aracınızdır
Dingil mesafesi, azami toplam ağırlık ve izin verilen dingil yükleri tescil belgesinde (registreringsbevis) yazar. Ne kadar yük yükleyebileceğinizi hesaplamak için gereken bilgileri orada bulursunuz. Tüm sınırların aynı anda geçerli olduğunu unutmayın. Dingil yükleri daha fazlasına izin verse bile aracın azami toplam ağırlığını veya yolun taşıma sınıfını asla aşamazsınız.
Aşırı yüklemede ne olur?
Aşırı yükleme yollara ve köprülere zarar verir, aracı trafik açısından daha az güvenli hale getirir ve aracı daha fazla yıpratır. Sürücü olarak siz de para cezası alabilirsiniz. Aşırı yüklendiğinde fren mesafesi uzar ve araç virajlarda farklı davranır.
Unutmayın
- Azami toplam ağırlık tescil belgesinde yazar; fiili ağırlık aracın tam o anda gerçekte ne kadar geldiğidir.
- En büyük genişlik 2,60 metredir ve yük yana doğru 20 cm'den fazla taşamaz.
- En büyük uzunluk 24,0 metre veya koşullar sağlanırsa 25,25 metredir.
- Genel bir yükseklik sınırı yoktur, ancak aracın yüksekliğini bilmekten siz sorumlusunuz.
- Aksi kararlaştırılmadıkça genel yol BK1'dir. BK4 en fazla 74 tona, BK1 64 tona ve BK2 51,4 tona izin verir. BK3'te en düşük ağırlıklar geçerlidir.
- BK1'de tahrikli bir dingil en fazla 11,5 ton, tahriksiz bir dingil en fazla 10 ton taşıyabilir.
- Sınırlandırılmış fiili ağırlık işareti azami toplam ağırlığa değil gerçek ağırlığa uygulanır.