Këmbësorët, çiklistët dhe përdoruesit e tjerë të pambrojtur

Këmbësorët, çiklistët, drejtuesit e ciklomotorëve dhe kalorësit nuk kanë karroceri që t'i mbrojë. Nëse diçka shkon keq, pothuajse gjithmonë janë ata që lëndohen. Si drejtues makine keni pra një përgjegjësi të veçantë, dhe rregullat e trafikut u japin atyre përparësi në shumë situata.

Vendkalimet për këmbësorë

Vendkalimi për këmbësorë i parregulluar

Një vendkalim për këmbësorë (övergångsställe) i parregulluar (obevakat) nuk ka semafor ose polic. Atje keni detyrimin për t'u lënë përparësi (väjningsplikt) këmbësorëve që kanë hyrë në vendkalim ose që sapo do të hyjnë në të (rregullorja e trafikut (trafikförordningen) 3 kap. 61 §). Nuk keni nevojë pra të prisni derisa personi të jetë në rrugë. Nëse shihni dikë që qartë po bëhet gati të hyjë, duhet të ndaloni.

Vendkalimi për këmbësorë i rregulluar

Një vendkalim për këmbësorë i rregulluar (bevakat) drejtohet nga semafori ose polici. Ndiqni semaforin, por nëse një këmbësor ka hyrë në mënyrë të rregullt, duhet t'i jepni mundësi të kalojë (trafikförordningen 3 kap. 60 §). Nëse jeni kthyer në një kryqëzim dhe do të kaloni një vendkalim për këmbësorë të rregulluar, duhet të drejtoni me shpejtësi të ulët dhe keni detyrimin t'u lini përparësi këmbësorëve që po kalojnë (trafikförordningen 3 kap. 60 §). Drita jeshile për ju mund të thotë pra jeshile edhe për këmbësorët pranë të cilëve do të ktheheni.

Kur i afroheni

Duhet ta përshtatni mënyrën e drejtimit që të mos detyroheni të ndaloni mbi vendkalimin për këmbësorë, kalimin e biçikletave (cykelpassage) ose vendkalimin për biçikleta (cykelöverfart) (trafikförordningen 3 kap. 62 §). Mos hyni në vendkalimin për këmbësorë nëse radha përpara është e palëvizur.

Është e ndaluar të parakaloni pak para ose mbi një vendkalim për këmbësorë të parregulluar (trafikförordningen 3 kap. 40 §). Ndonjëherë nuk llogaritet si parakalim kalimi i një makine në korsinë pranë, për shembull në radhë të dendur në të gjitha korsitë. Nëse në atë rast kaloni një mjet tjetër para një vendkalimi për këmbësorë, duhet të mbani një shpejtësi aq të ulët sa të mund të ndaloni menjëherë nëse ka një këmbësor në vendkalim (trafikförordningen 3 kap. 41 §).

Nuk mund as të ndaloni, as të parkoni mbi vendkalimin për këmbësorë ose brenda 10 metrave para tij (trafikförordningen 3 kap. 53 §). Një makinë e parkuar atje do të pengonte dukshmërinë ndaj këmbësorëve.

Çiklistët dhe drejtuesit e ciklomotorëve

Vendkalimi për biçikleta dhe kalimi i biçikletave

Një vendkalim për biçikleta (cykelöverfart) është një vend i shënuar ku çiklistët kalojnë rrugën. Te një vendkalim për biçikleta keni detyrimin t'u lini përparësi çiklistëve dhe drejtuesve të ciklomotorëve të klasës II që janë në vendkalim ose që sapo do të hyjnë në të (trafikförordningen 3 kap. 61 a §). Në një kalim biçikletash (cykelpassage) çiklistët nuk kanë të njëjtën përparësi, por duhet ta përshtatni shpejtësinë që të mos krijohet rrezik për ata që janë në kalim. Nëse jeni kthyer në një kryqëzim ose po dilni nga një rrethrrotullim dhe do të kaloni një kalim biçikletash të parregulluar, duhet të drejtoni me shpejtësi të ulët dhe t'i lini të kalojnë çiklistët dhe drejtuesit e ciklomotorëve që janë ose sapo do të hyjnë në kalim (trafikförordningen 3 kap. 61 §).

Detyrimi për t'i lënë përparësi në dalje nuk vlen për çiklistët dhe drejtuesit e ciklomotorëve të klasës II që kalojnë karrexhatën në një vendkalim për biçikleta (trafikförordningen 3 kap. 21 §). Atje pra janë ata që kanë përparësi.

Pista e biçikletave

Çiklistët dhe drejtuesit e ciklomotorëve të klasës II, si rregull kryesor, duhet ta përdorin pistën e biçikletave (cykelbana) nëse ka të tillë (trafikförordningen 3 kap. 6 §). Në disa raste një çiklist mund të ecë megjithatë në karrexhatë, për shembull në rrugë me kufi të ulët shpejtësie kur kjo i përshtatet më mirë udhëtimit. Llogaritni pra me çiklistë në karrexhatë edhe aty ku ka pistë biçikletash. Në pistën e biçikletave drejtuesit e tjerë duhet t'u lënë atyre përparësi (trafikförordningen 3 kap. 59 §). Kjo vlen për shembull kur kaloni një pistë biçikletash për të hyrë në një pronë.

Parakalimi i një çiklisti

Kur parakaloni duhet të lini distancë anësore të mjaftueshme dhe të sigurt (trafikförordningen 3 kap. 33 §). Një çiklist mund të ketë nevojë të shmangë një gropë, një degë ose një fllad ere. Nëse nuk mund të mbani distancë të mjaftueshme, duhet të prisni pas tij derisa të jetë e mundur.

Çiklistët në kryqëzime

Çiklistët mund të mbahen djathtas para një kryqëzimi edhe kur do të kthehen majtas. Ata e kalojnë kryqëzimin dhe kthehen vetëm kur është e sigurt (trafikförordningen 3 kap. 28 §). Ata mund edhe t'i parakalojnë makinat nga ana e djathtë (trafikförordningen 3 kap. 31 §). Kur do të ktheheni djathtas: kontrolloni pasqyrën e djathtë dhe këndin e vdekur, që të mos përplasni një çiklist që po shkon drejt.

Dera

Shikoni në pasqyrë dhe mbi sup para se ta hapni derën e makinës. Një çiklist që goditet nga një derë që hapet mund të hidhet në karrexhatë.

Rruga këmbësore, zona me shpejtësi ecjeje dhe rruga e biçikletave

Ka zona ku të pambrojturit kanë përparësi dhe makina është mysafire.

• Rruga këmbësore (gågata): mund të drejtoni mjet me motor atje vetëm për ta kaluar rrugën, ose në raste të caktuara, për shembull për dërgesa, transport të banorëve ose të mysafirëve për në hotel dhe transport të të sëmurëve ose të personave me aftësi të kufizuara lëvizëse. Nuk mund të drejtoni më shpejt se shpejtësia e ecjes (gångfart), keni detyrimin t'u lini përparësi këmbësorëve dhe nuk mund të parkoni jashtë vendeve të përgatitura posaçërisht për parkim.
• Zona me shpejtësi ecjeje (gångfartsområde): mund të drejtoni atje, por jo më shpejt se shpejtësia e ecjes. Keni detyrimin t'u lini përparësi këmbësorëve dhe edhe këtu nuk mund të parkoni jashtë vendeve të përgatitura posaçërisht.
• Rruga e biçikletave (cykelgata): më së shumti 30 km/h, dhe si drejtues makine duhet ta përshtatni shpejtësinë me çiklistët. Kush hyn në një rrugë të biçikletave ka detyrimin t'u lërë përparësi mjeteve që janë tashmë në të. Parkimi lejohet vetëm në vendet e përgatitura posaçërisht.

Rregullat për rrugën këmbësore, zonën me shpejtësi ecjeje dhe rrugën e biçikletave gjenden në trafikförordningen 8 kap. 1 och 1 a §§. Detyrimi për t'u lënë përparësi këmbësorëve vlen gjithashtu në trotuare (gångbanor) dhe rrugë për këmbësorë, dhe kur dilni në rrugë nga dalja e një prone (trafikförordningen 3 kap. 58 §). Kur dilni nga një rrugë këmbësore, një zonë me shpejtësi ecjeje ose një rrugë e biçikletave, keni detyrimin t'i lini përparësi trafikut në rrugën ku dilni (trafikförordningen 3 kap. 21 §).

Fëmijët

Fëmijët janë të vështirë për t'u parë dhe të vështirë për t'u parashikuar. Ata shpesh e vlerësojnë shpejtësinë dhe distancën më keq se të rriturit dhe mund të dalin papritur me vrap pas një topi ose një shoku. Kur u afroheni fëmijëve në rrugë ose pranë saj, duhet të mbani shpejtësi të ulët (trafikförordningen 3 kap. 15 §).

E njëjta gjë vlen kur i afroheni një autobusi ose mjeti të transportit të nxënësve (skolskjuts) që ka ndaluar për të zbritur ose hipur pasagjerë. Fëmijët mund të dalin përpara ose pas autobusit.

Të moshuarit dhe personat me aftësi të kufizuara

Një person i moshuar mund të ketë nevojë për më shumë kohë për ta kaluar rrugën. Një person me shikim ose dëgjim të dobësuar mund të mos e vërejë makinën tuaj. Kini durim, dhe mos i bini borisë për të nxituar dikë që po kalon.

Errësira i bën të padukshëm të pambrojturit

Trafikverket (Administrata Suedeze e Transportit) tregon se një këmbësor me rroba të errëta dhe pa reflektor duket për një drejtues me dritat e shkurtra vetëm në një distancë prej 20–30 metrash. Me rroba të çelura ai duket në rreth 60 metra, dhe me reflektor në rreth 125 metra. Krahasojeni me distancën e ndalimit (stoppsträcka), që me 70 km/h është rreth 56 metra. Në errësirë duhet pra të llogaritni që në rrugë mund të ketë njerëz që nuk i shihni deri sa të jetë tepër vonë, nëse nuk e përshtatni shpejtësinë.

Kafshët dhe kalorësit

Mbani shpejtësi të ulët kur u afroheni bagëtive në rrugë (trafikförordningen 3 kap. 15 §). Kuajt mund të trembeni nga zhurmat dhe lëvizjet e papritura. Ngadalësoni në kohë, kaloni me distancë të madhe dhe shmangni borinë ose rritjen e fortë të shpejtësisë së motorit.

Mbani mend

• Te një vendkalim për këmbësorë i parregulluar u lini përparësi këmbësorëve që po bëhen gati të hyjnë, jo vetëm atyre që janë tashmë në të.
• Asnjë parakalim pak para ose mbi një vendkalim për këmbësorë të parregulluar, dhe asnjë ndalim brenda 10 metrave para tij.
• Te vendkalimi për biçikleta keni detyrimin t'u lini përparësi çiklistëve dhe drejtuesve të ciklomotorëve të klasës II që janë ose sapo do të hyjnë në të.
• Lini distancë anësore të mirë kur parakaloni çiklistë.
• Në rrugën këmbësore dhe në zonën me shpejtësi ecjeje vlejnë shpejtësia e ecjes dhe detyrimi për t'u lënë përparësi këmbësorëve.
• Në errësirë një këmbësor me rroba të errëta duket vetëm në 20–30 metra. Përshtatni shpejtësinë.